Tuần này, Lời Cảnh Báo tiếp tục cập nhật những vấn đề thời sự được dư luận đặc biệt quan tâm, trong đó có Hiểm họa từ trào lưu tạo sticker AI từ ảnh trẻ em; Đừng xem nhẹ những cơn đau đầu kéo dài.
Hiểm họa từ trào lưu tạo sticker AI từ ảnh trẻ em
Khoe những khoảnh khắc ngộ nghĩnh của con cái lên mạng xã hội vốn là thói quen của không ít phụ huynh. Thời gian gần đây, mạng xã hội tiếp tục rộ lên trào lưu dùng các ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) hay chatbot để biến ảnh chụp thực tế của trẻ thành những bộ sticker, meme (hình ảnh, video, sticker vui nhộn) hoạt hình độc lạ. Tuy nhiên, đằng sau sự hứng khởi “đu trend” và những bức ảnh dễ thương ấy lại là những chiếc bẫy công nghệ vô hình, đe dọa trực tiếp đến sự an toàn, bảo mật thông tin và quyền riêng tư của trẻ.
Chỉ với vài thao tác đơn giản trên các app chỉnh ảnh hoặc website tạo ảnh AI miễn phí, vô số bộ sticker của các bé đã ra đời. Để xuất được ảnh, phần lớn người dùng đều vô tư nhấn nút “Đồng ý” với các điều khoản dịch vụ mà không hề đọc kỹ. Điều này đồng nghĩa với việc cha mẹ đang tự tay giao nộp toàn bộ dữ liệu cá nhân, hình ảnh riêng tư của con mình cho các hệ thống máy chủ không rõ nguồn gốc.
Hệ lụy đến ngay tức thì và để lại những hậu quả khó lường. “Tôi thấy bạn bè đăng hình sticker của con đáng yêu nên cũng tải app về làm theo. Mấy ngày sau, bạn tôi gửi một đường link nhóm lạ thì tôi bàng hoàng thấy ảnh gốc của con đã bị cắt ghép, phát tán khắp nơi. Tôi rất hối hận nhưng không thể xóa hết được nữa”, một phụ huynh cay đắng chia sẻ.
Không dừng lại ở đó, nguy cơ còn đến từ các website/app giả mạo chứa mã độc. Nhiều người dùng khi nhập hình ảnh và thông tin để tạo sticker đã lập tức bị hack sạch tài khoản mạng xã hội lẫn tài khoản ngân hàng do vô tình bấm vào liên kết độc hại.
Theo thạc sĩ Hoàng Ngọc Long, việc tải ảnh gốc chất lượng cao của trẻ lên các công cụ AI không rõ nguồn gốc vô tình cung cấp cho kẻ xấu dữ liệu sinh trắc học khuôn mặt. Dù bức ảnh đầu ra đã được hoạt hình hóa hay cách điệu, các thuật toán thu thập vẫn có thể quét và ghi nhận được những đặc trưng nền tảng của trẻ như khuôn mặt, khoảng cách giữa hai mắt, màu da, dáng mũi…
Khi những dữ liệu nguồn mở này rơi vào tay tội phạm công nghệ cao, chúng có thể bị lợi dụng để tạo dựng các video clip giả mạo cuộc gọi, dựng lên các tình huống khẩn cấp (con bị tai nạn, bắt cóc, nhập viện cấp cứu) để lừa đảo chiếm đoạt tài sản của người thân, họ hàng. Mạo danh, gán ghép hình ảnh trẻ vào các nội dung độc hại, vi phạm đạo đức và pháp luật.
Trẻ em là đối tượng chủ thể được pháp luật bảo vệ đặc biệt về thể chất, tinh thần cũng như tâm sinh lý. Việc xâm phạm đời tư, tự ý sử dụng hình ảnh cá nhân của trẻ em vào các mục đích lừa đảo, trục lợi hay xúi giục hành vi tiêu cực là vi phạm pháp luật nghiêm trọng.
Tùy theo tính chất và mức độ vi phạm, hành vi xâm phạm quyền riêng tư hình ảnh của trẻ có thể bị xử phạt hành chính từ 20 triệu đồng đến 30 triệu đồng (theo Nghị định 98/2026/NĐ-CP). Trường hợp hành vi có dấu hiệu cấu thành tội phạm, kẻ vi phạm sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo các điều khoản tương ứng của Bộ luật Hình sự.
Giải pháp cốt lõi nhất để bảo vệ trẻ trước không gian mạng phức tạp vẫn xuất phát từ sự tỉnh táo của chính cha mẹ. Để vừa đáp ứng nhu cầu giải trí vừa giữ an toàn cho con, các chuyên gia khuyến cáo: Hạn chế đăng tải ảnh gốc sắc nét của trẻ lên mạng, tuyệt đối không cung cấp hình ảnh thật của con cho các ứng dụng, website AI trôi nổi, không rõ chính sách bảo mật. Tạo ảnh hoạt hình bằng dòng lệnh (Prompt) thay vì dùng ảnh thật, nếu muốn tạo sticker vui nhộn, phụ huynh có thể dùng các công cụ AI chính thống để mô tả nhân vật bằng văn bản (ví dụ: “Một bé trai hoạt hình tóc xoăn, đeo kính, mặc áo đỏ”) thay vì tải trực tiếp chân dung thật của con lên. Rà soát chính sách bảo mật, chỉ sử dụng các nền tảng uy tín, chính thống và luôn kiểm tra kỹ quyền truy cập ứng dụng.
Công nghệ mang lại sự giải trí tiện ích, nhưng luôn đi kèm với những hiểm họa khó lường. Đừng để một phút ngẫu hứng “đu trend” của người lớn trở thành mồi ngon cho tội phạm công nghệ cao hướng về phía con trẻ
Clip: https://www.youtube.com/watch?v=FqzUSPP-ogk
Đừng xem nhẹ những cơn đau đầu kéo dài
Trong guồng quay hối hả của công việc và cuộc sống, đau đầu hay đau dạ dày là những triệu chứng phổ biến mà hầu như ai cũng từng trải qua. Tuy nhiên, thái độ chủ quan “uống vài viên thuốc là xong” hoặc tự ý điều trị kéo dài lại chính là mồi lửa biến những biểu hiện tưởng chừng đơn giản thành các biến chứng đe dọa tính mạng như đột quỵ hay ung thư.
Đau đầu có thể xuất hiện sau những giờ làm việc căng thẳng, thức khuya hoặc tiếp xúc quá lâu với các thiết bị điện tử. Thế nhưng, nếu cơn đau kéo dài liên tục, tái phát nhiều lần, đó có thể là dấu hiệu cảnh báo sớm của nhiều bệnh lý nguy hiểm: Mất ngủ mãn tính, viêm mũi xoang, thoái hóa đốt sống cổ, rối loạn nội tiết (tiền mãn kinh, kỳ kinh nguyệt). Đau đầu cụm/chuỗi, đau đầu căng thần kinh nặng, tăng huyết áp chưa kiểm soát, u não, dị dạng mạch máu não, lao màng não hoặc ung thư di căn não.
Bác sĩ CKI Vũ Văn Thoại cho biết, nếu cơn đau đầu xuất hiện đột ngột và đi kèm một trong các biểu hiện sau, người bệnh tuyệt đối không được chần chừ vì đây có thể là dấu hiệu của đột quỵ do xuất huyết brain: Đau đầu dữ dội, dồn dập; Sốt cao hoặc nôn ói nhiều; Yếu, liệt hoặc tê bì tay chân; Rối loạn nhận thức, lú lẫn, nói khó; Thay đổi hoặc rối loạn thị lực.
Nhiều người có thói quen tự mua Paracetamol hoặc thuốc giảm đau về uống mỗi khi đau đầu. Bác sĩ cảnh báo, việc lạm dụng này chỉ nên giới hạn trong 2 – 3 ngày. Nếu uống kéo dài mà không có chỉ định dẫn đến hội chứng “đau đầu do lạm dụng thuốc” – tình trạng cực kỳ khó điều trị về sau. Làm lu mờ các triệu chứng bệnh lý nguy hiểm, gây khó khăn cho bác sĩ trong quá trình chẩn đoán. Gây tổn thương nghiêm trọng đến chức năng gan, thận và các cơ quan nội tạng khác.
Để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình trước các nguy cơ bệnh lý, mỗi người dân cần thực hiện ngay các nguyên tắc sau: Xây dựng lối sống lành mạnh, ngủ đủ giấc, giảm áp lực công việc, phân bổ thời gian sử dụng thiết bị điện tử hợp lý và thăm khám chuyên khoa Thần kinh khi cơn đau kéo dài.
Clip: https://www.youtube.com/watch?v=w2IUxHj8Y-Y
Lời Cảnh Báo là một chương trình thời sự, phản ánh những vấn đề đang được xã hội quan tâm, cung cấp cho người dân nhiều kiến thức bổ ích về các lĩnh vực khác nhau trong cuộc sống như: kinh tế, sức khỏe, giáo dục, an ninh trật tự, xã hội… Chương trình được phát sóng vào lúc 19h50 Thứ Hai và Thứ Tư hàng tuần trên kênh THVL1. Chương trình do Báo và Phát thanh, Truyền hình Vĩnh Long phối hợp cùng Jet Studio thực hiện.
Gia VŨ
